Eerlijk is eerlijk: de waterhyacint is een showstopper. Maar achter die prachtige paarse bloemen schuilt een plant met een duister randje. Zo duister, dat hij in de hele EU verboden is.
Afbeelding: Wilfredor, CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons
Wat is de waterhyacint?
De waterhyacint (Eichhornia crassipes) is een drijvende waterplant afkomstig uit Zuid-Amerika. Hij valt meteen op door z’n dikke, glanzende bladeren, opgeblazen bladstelen (waardoor hij blijft drijven) en opvallende bloei: grote paarse bloemen met een geel oog.
Hij groeit razendsnel en bedekt in korte tijd grote wateroppervlakken. En precies dáár wringt het.
Waarom is deze plant verboden in de EU?
Sinds 2016 staat de waterhyacint op de EU-lijst van invasieve exoten. Dat betekent: verboden om te verhandelen, te kweken, te bezitten of in de natuur uit te zetten. Invasief is geen overdreven label: in warmere klimaten verstikt deze plant complete ecosystemen.
Zelfs in koudere landen als Nederland kan hij problemen geven in wateren met hogere temperaturen of beschutte stadswateren. Daarom geldt er een verbod in de hele Europese Unie.
Controleer altijd bij lokale handhavers of waterschappen als je twijfelt over regelgeving.
Wat maakt deze plant aantrekkelijk?
Los van het probleem: we snappen de aantrekkingskracht. Deze plant heeft uitstraling. Hij:
- Bloeit spectaculair
- Drijft zelfstandig zonder mandje of substraat
- Filtert voedingsstoffen uit het water
- Geeft schaduw en beschutting
In landen waar hij is toegestaan, wordt hij soms gebruikt in helofytenfilters of waterzuiveringssystemen. Maar daar moet de groei wél streng gecontroleerd worden.
Alternatieven voor in de vijver
Wil je tóch een tropisch ogende drijfplant in je vijver, zonder gedoe met verboden soorten? Dan zijn dit veilige, legale alternatieven:
- Watergentiaan (Nymphoides peltata): ook een bloeiende drijfplant, mét gele bloemen
- Salvinia (vlotvaren): klein, zacht en makkelijk te controleren
- Amazone kikkerbeet: lijkt op gewone kikkerbeet, maar met groter blad en tropische flair
Veelgestelde vragen over de waterhyacint
1. Mag ik deze plant in mijn vijver zetten?
Nee. De waterhyacint is verboden in de hele EU. Ook al groeit hij bij jou niet uit de hand, het risico op verspreiding is te groot.
2. Waarom is deze plant zo gevaarlijk?
Hij groeit extreem snel en vormt dikke matten die ecosystemen verstikken. In tropische landen legt hij hele rivieren plat.
3. Wat gebeurt er als ik hem toch bezit?
In sommige gevallen kun je een boete krijgen. Bij vondst wordt de plant vaak direct verwijderd.
4. Zijn er veilige alternatieven?
Ja. Watergentiaan, salvinia en amazone kikkerbeet zijn goede, legale alternatieven voor in je vijver.
5. Is hij ook giftig voor vissen of dieren?
Nee, hij is niet giftig. Het probleem zit hem in de massale groei, waardoor zuurstof verdwijnt en het onderwaterleven letterlijk stikt.